۲۳ ژوئن ۲۰۲۶ - دیابت نوع ۱ یک بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی به سلول‌های بتا پانکراس که انسولین تولید می‌کنند، حمله می‌کند. علی‌رغم پیشرفت‌ها در کنترل قند خون و توسعه درمان‌های ایمنی جدید، هنوز نیاز به شناسایی استراتژی‌های تکمیلی وجود دارد که بتوانند به تعدیل فرآیند خودایمنی و حفظ عملکرد سلول‌های بتا کمک کنند.

در این راستا، پژوهشگرانی از گروه تحقیقاتی ایمونولوژی دیابت در موسسه تحقیقاتیIGTP )Germans Trias i Pujol  ) در تهیه‌ی یک مرور منتشر شده در Diabetes Care مشارکت کرده‌اند که دانش فعلی را در مورد تأثیر ورزش بدنی بر تنظیم ایمنی در دیابت نوع ۱ تجزیه و تحلیل می‌کند. در این مقاله که دکتر دانیل ای. کوک نویسنده اول آن است، مطالعات پیش‌بالینی و داده‌های بالینی موجود بررسی شده است تا مشخص گردد که آیا فعالیت بدنی می‌تواند فراتر از کنترل قند خون و فواید متابولیک اثبات شده‌ی خود، نقشی ایفا کند.

اگرچه ورزش به دلیل فوایدش برای سلامت قلب و عروق، رفاه عمومی و کنترل متابولیک در حال حاضر توصیه می‌شود و مشخص شده است که به تعادل سیستم ایمنی کمک می‌کند، پتانسیل تعدیل‌کننده ایمنی آن در دیابت نوع ۱ هنوز به خوبی مورد بررسی قرار نگرفته است. این مرور شواهدی را گردآوری کرده است که نشان می‌دهد ورزش می‌تواند به کاهش نفوذ لکوسیت‌ها به جزایر پانکراس، محافظت از سلول‌های بتا و ترویج میانجی‌های ضد التهابی در مدل‌های پیش‌بالینی کمک کند.

در انسان‌ها، شواهد موجود هنوز محدود است، اما برخی مطالعات نشان داده اند که فعالیت بدنی می‌تواند با دوره طولانی‌تر بهبودی نسبی و با پروفایل‌های ایمنی که دارای ویژگی‌های ضد التهابی هستند، مرتبط باشد. به گفته نویسندگان، این یافته‌ها از تحقیقات بیشتر در مورد ورزش بدنی به عنوان یک استراتژی بالقوه کم‌خطر و متمرکز بر بیمار در مدیریت دیابت نوع ۱ حمایت می‌کنند.

با این حال، نویسندگان تأکید کردند که فعالیت بدنی دیابت نوع ۱ را درمان نمی‌کند یا جایگزین درمان انسولین نمی‌شود. بلکه می‌تواند به تنظیم سیستم ایمنی و حمایت از استراتژی‌های ایمنی‌درمانی آینده کمک کند.

این مرور همچنین بر نیاز به مطالعات بالینی بیشتر برای تعیین اینکه کدام انواع ورزش، شدت‌ها، مدت زمان‌ها و زمان‌بندی مداخلات ممکن است مناسب‌تر باشند، و همچنین برای ایجاد نشانگرهای ایمنی‌شناختی برای ارزیابی تأثیر آن‌ها تأکید می‌کند. این رویکرد می‌تواند به ویژه در زمانی که استراتژی‌هایی برای تشخیص زودهنگام دیابت نوع ۱ و درمان‌های ایمنی جدید برای پیشگیری و درمان این بیماری در حال پیشرفت هستند، مفید باشد.

نویسندگان پیشنهاد کردند که درک بهتر از نحوۀ تأثیر ورزش بر خودایمنی می‌تواند فرصت‌های درمانی جدیدی را در کنار درمان دارویی باز کند. هدف، کمک به بازیابی تحمل ایمنی، حفظ سلول‌های بتا و کاهش عوارض ثانویه خواهد بود.

دکتر کوک گفت: "ورزش می‌تواند نه تنها در کنترل متابولیک، بلکه در تنظیم ایمنی در دیابت نوع ۱ نیز نقش مهمی ایفا کند. مطالعات خاصی برای درک بهتر مکانیسم عمل آن و ادغام ورزش به عنوان مکملی برای درمان انسولین، و همچنین استراتژی پیش‌شرط برای ایمنی‌درمانی مورد نیاز است."

این مقاله این حوزه را به عنوان یک زمینه نوظهور با پتانسیل ترجمه‌ای در دیابت نوع ۱ معرفی می‌کند.

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2026-06-physical-modulate-immune-response-diabetes.html